Wpajanie (imprinting)

Ten rodzaj uczenia się opi­sano po raz pierwszy u ptaków, teraz jednak wiadomo, że występuje on u owiec, kóz, jeleniowatych, bizonów i innych zwierząt, których młode potrafią chodzić natych­miast po urodzeniu. Jest to zjawisko polegające na tym, że nowo narodzone zwierzę przywiązuje się do pier­wszego poruszającego się obiektu, który dostrzega, słyszy bądź wyczuwa węchem i reaguje nań tak, jakby to była jego matka. Konrad Lorenz, który badał to zjawisko w latach trzydziestych, opisał wpajanie jako jedyny w swoim rodzaju proces uczenia się, w którym młode pisklęta ptaków-zagniazdowników (tzn. zdolnych do chodzenia natychmiast po wykluciu się) wytwarzają więź z postacią matki. Zazwyczaj jest to ich matka rzeczywista, jednakże przywiązują się one niemal do każdego poru­szającego się obiektu, który ujrzą w krótkim czasie (krytycznym) po wykluciu się. Owo chodzenie w ślad za matką (lub jej substytutem) ma znaczną wartos'ć adapta­cyjną, ponieważ utrzymuje pisklę tuż za jego opiekunem, w obrębie jego możliwości chronienia. Lorenz stwier­dził, że wybór przez pisklę postaci matczynej w tym okresie wpajania wpływa również na wybór partnera seksualnego w okresie dojrzałości. Pisklęta wodzone przez przybraną matkę z innego gatunku zaprzestają chodzić za nią w miarę jak się rozwijają i uzyskują niezależność. Jednakże z chwilą osiągnięcia dojrzałości płciowej poszukują ptaków z gatunku przybranej matki i usiłują z nimi kopulować.
apteczki kurs wizażu badanie emg warszawa